Reisverhaal «PANAMA - Rondreis»

PANAMA | Panama | 0 Reacties 30 Januari 2017 - Laatste Aanpassing 30 November 2023


PANAMA - Jan 2017


  • Het land telt 4 miljoen inwoners
  • Panama-Stad is de hoofdstad van het land
  • Oppervlakte is 2,5 x België
  • Het land heeft de vorm van een liggende boon die – op zijn smalste deel (82 km) – doorklieft wordt door het Panama kanaal
  • Hoogste berg is de Volcan Baru: 3.474 m
  • De Balboa is de nationale munteenheid



Costa Rica en Panama zijn twee landen uit Centraal-Amerika en worden ten onrechte soms wel versleten als bananenrepublieken in navolging van hun buurlanden in die regio.

Ten onrechte. Het zijn democratieën en ze behoren tot de groep landen met de laagste moordcijfers van Noord/Centraal en Zuid-Amerika. Dit in tegenstelling tot vier buurlanden in de regio met Honduras als absolute nr. 1: 90,4 moorden per 100.000 inwoners. Dat zijn er gemiddeld 20 per dag. Drugskartels en bendegeweld verscheuren het land. Onlangs verscheen er een krantenbericht dat Honduras recentelijk één dag zonder moord had mogen meemaken, sinds mensenheugenis niet meer gebeurd. Ter vergelijking: België heeft een ratio van 2,6 moorden per 100.000 inwoners.

Costa Rica heeft trouwens geen leger en kent een lange periode van vrede. Ze hebben naast de reguliere politie wel een uitgebreide militaire politie.

Het leven is er duur. Eten op restaurant, drinken in een bar of boodschappen doen in een supermercado is minstens even duur als bij ons en zelfs iets duurder in de toeristische toppers.

Kort door de bocht zijn de troeven van beide landen de exotische badplaatsen en de jungle.

En omdat exotisch strandvermaak gekenmerkt wordt door hagelwitte stranden, palmbomen, lauw zeewater, leeghangeren en teveel cocktails drinken, maar ook door dode koraalriffen waardoor snorkelen plots een tegenvaller wordt, zal het reisverslag hieronder voornamelijk concentreren op andere toeristische locaties.

Toch even aanstippen dat ik geen keuze kan maken tussen de beste stranden aan de kant van de Stille Oceaan (Samara) of aan de kant van de Atlantische Oceaan met de Caraïbische Zee als deel daarvan (Puerto Viejo en Bocas del Toro). Ze zijn allemaal van topkwaliteit.

De andere hoogtepunten bevinden zich in het binnenland. Het Panama kanaal is een geweldige afsluiter.




FOTOREEKS PANAMA Jan 2017



Dag 1 - Dag 13: zie COSTA RICA


Dag 14         Zaterdag 21 januari 2017    Puerto Viejo (Costa Rica) - Bocas del Toro (Panama)

We verlaten alweer het laid back Puerto Viejo voor de volgende bestemming. Vandaag steken we de grens over met Panama.

Vanuit Puerto Viejo rijden we een uurtje tot aan het grensplaatsje Sixaola waar de administratieve grensformaliteiten starten. In zulke landen is dat telkens een tijdrovende bezigheid en tevens een kostelijke. We zien een lange rij hoofdzakelijk rugzaktoeristen en stappen mee in. Onze bagage verliezen we ondertussen niet uit het oog. Er heeft zich trouwens ook een ‘bewaker’ gemeld die tegen een fooi onze spullen in de gaten houdt.

De eerste rij dient om de ‘exit fee’ te betalen bij het verlaten van Costa Rica: 8 $, cash. Met andere woorden een soort staatskas sponsoring op de kap van de toeristen. Daarna moeten we een eindje verder naar het immigratiekantoor voor een exit stempel in ons paspoort.

Dan mogen we de grens over.

Daarvoor moeten we over een honderd meter lange brug wandelen met onze bagage, tot in het grensplaatsje Guabito in Panama, over de Sixaola rivier die de grens vormt tussen beide landen.

Eens in Panama moeten we de ganse procedure herdoen. Terug aanschuiven in de rij om de ‘entry fee’ te betalen van 4 $, cash. Terug een staaltje van staatskas sponsoring. Daarna aanschuiven voor een entry stempel in ons paspoort.
In totaal heeft de grensoversteek anderhalf uur geduurd.

De Panamese chauffeur wacht ons al op en verzorgt de transfert naar het havenstadje Almirantes waar een speedboottaxi ons opwacht voor het laatste halfuur op water naar de paradijselijke Bocas del Toro eilandengroep.

We logeren op Isla Colon, het centrale eiland. Het is anders dan Puerto Viejo. We zien meer beton naast de vele houten ho(s)telletjes. Maar dat is enkel aan de kustlijn. De rest van het eiland evenals de andere eilandjes zijn zeer dicht begroeid met regenwoud waar aan de waterlijn tientallen kleine strandjes opduiken, stilaan zichtbaar als je nadert maar onzichtbaar vanop een afstand.

We checken in in ons hotelletje net opgekocht door Bob, een gepensioneerde Amerikaan uit Cincinnati.
‘Waar het nu vriest’, voegt hij er fijntjes aan toe.
Het hotelletje staat op palen met zicht op de Oceaan.

We blazen uit, verkennen het stadje en eten Caraïbisch in een restaurant met zicht op zee. Op de terugweg naar huis verzeilen we in een pub waar ’s avonds een Argentijns rockgroepje voor ambiance zorgt.
Het wordt zowaar zondagmorgen.


Dag 15                    Zondag 22 januari 2017          Bocas del Toro

Vandaag wordt ons ontbijt zo laat geserveerd dat we de geplande snorkeltocht moeten verzetten naar morgen. Bob steekt het op de kokkin. Eerst moeten nog inkopen gebeuren om de ontbijtvoorraad op peil te brengen en dan pas kan onze keuze deze morgen worden klaargemaakt.

Het is al kortbij 10 u als we vertrekken. We beslissen om vandaag als alternatief een taxiboot te nemen naar het eiland Carenero waar enkele mooie strandjes liggen.

Alle vervoer tussen de eilandjes gebeurt met speedboot watertaxi’s, voor 1 à 2 dollar per persoon naargelang de afstand. Tientallen van zulke langwerpige bootjes met Yamaha buitenboordmotor dwarsen in alle richtingen de Oceaan op weg naar alle uithoeken van deze eilandengroep, met zowel lokalen als toeristen.

Op Carenero wordt het een strandligdag. Wat me het meeste bevalt, is uiteraard de exotische looks maar ook het lauwe water van de Oceaan. Gewenning is nergens voor nodig; je stapt in het water en pletst in de zee en je lichaam is onmiddellijk aangepast aan de temperatuur van het water. Dat geeft een zalig gevoel.

De dag wordt onderbroken door de lunch en een vieruurtje in een hemelbed op een kleine pier aan de rand van het water.

Nadat we in de late namiddag terug op Isla Colon worden afgezet, zien we ’s avonds op het centrale marktplein dezelfde Argentijnse band spelen als gisteren in de pub. Ze starten Comfortably Numb van Pink Floyd.


Dag 16                   Maandag 23 januari 2017              Bocas del Toro

Lichte paniek in de keet: er is geen ontbijt vandaag …
‘Bob, what happened?’
En Bob vertelt dat hij zijn kokkin heeft ontslagen nadat ze vandaag – na het incident van gisteren – niet is komen opdagen.
‘She has an attitude’, verontschuldigt hij zich.
‘But tomorrow we will hire the best cook in town’, zegt Bob veelbelovend.

Dus mogen we vandaag op zijn kosten ergens in ‘t stadje ontbijten evenals de vier Oostenrijkse meiden die gisterenavond toegekomen zijn.

Wat we ook doen om meteen daarna de Snorkel & Dolfijn Tour te boeken die we gisteren moesten afzeggen vanwege het te late ontbijt.

We hebben lang moeten wachten – tot vandaag, reeds 16 dagen ver in onze vakantie - op echt snorkelweer maar nu is het onze kans. We stappen met drie Duitse toeristen in zo’n speedboot taxi en de gids vaart met ons langs de mooiste baaien van de eilandengroep. We zien duidelijk de met jungle overgroeide eilanden. De regenwouden deinen uit in het water en vormen daar mangroven. Hier en daar verschijnt een wit zandstrandje.

Als we door Dolphin Bay varen, zien we echter … geen dolfijnen.
‘Bad luck’ zegt de gids.

We varen verder richting de koraalriffen, naar Coral Bay. Temidden het water, ver van de eilanden, laten we ons in het lauwe water glijden en zoeken de koralen op. Maar wat een ontgoocheling. De riffen zijn dood en dus bruingrijs van kleur. En dat kunnen een paar tientallen kleurige vissen niet compenseren.
‘Weeral bad luck?’ vraag ik aan de gids.

En die erkent ootmoedig dat door het overaanbod aan toeristen en bevaring in de afgelopen jaren, dit koraal volledig afgestorven is.

Dus moeten we onze dag redden met de doortocht op een klein idyllisch palmboomeilandje met zonnebaden en zwemmen/snorkelen in het lauwe water van de Caraïbische Zee. We zijgen neer onder een scheef gewaaide palmboom op dit Bounty eilandje, waar Bocas del Toro een patent op heeft. Het eilandje is twee uur lang alleen van ons.

We landen terug op ons vertrekpunt in Isla Colon in de late namiddag. De vaarten deze ochtend tussen de eilanden van de Bocas archipel, door en tussenin de mangrovebossen was best aangenaam en gans de regio heeft een hoge exotische aaibaarheid. Maar een dolfijn & snorkel tour boeken maar noch dolfijnen en koralen zien, laat een wrang gevoel achter.

Nadat we de uitbater van het reisbureau onze ontgoocheling over de trip verkondigen en hem beteuterd achterlaten, verdrinken we de min of meer mislukte trip in de mooiste en hipste bar van het eiland, uiteraard aan de zeezijde, in zachte kussens met een paar caipirinha’s.

WIE IS BOB?

Bob is de nieuwe eigenaar van ons motelletje. Hij is afkomstig uit Cincinnati en woont samen met een Panamese. Hij is pas gepensioneerd en heeft zijn business partner uitgekocht en is daardoor alleen eigenaar geworden van dit kleine hostel met vier kamers. En dat sinds 1 jan 2017. Zijn eerste drie weken verlopen echter niet vlekkeloos. Zo verliest hij zijn kokkin die de ontbijten klaarmaakt, de dag dat wij toekomen. Hij moet ons noodgedwongen op zijn kosten naar een ander restaurantje sturen om te ontbijten. En zijn pier is door een recente storm kapot geslagen.

Als ex-consultant die bedrijven efficiënter deed werken door de invoering van nieuwe procedures en nieuwe manieren van werken en volgens zijn zeggen met 200 mensen onder hem, hadden we toch wat meer verwacht van zijn capaciteiten om vier hostelkamers te managen.
Bob is ook een songwriter en speelt gitaar terwijl zijn vrouw piano speelt. Ze vatten het idee op om in de tuin een podium te bouwen en dagelijks concertjes te spelen. Hopelijk iets beter georganiseerd dan zijn hostel.
De laatste storm over de regio heeft zijn pier weggeblazen zodat we kijken op een paar betonnen pijlers vanuit ons nochtans mooi terras-over-de-zee, zoals ook de naam van zijn hostel: Cocomo, on the sea.
Hij zal de overgebleven troep in het ondiepe water zelf opkuisen en tegelijkertijd misschien wel authentieke flessen recupereren. Want, zo zegt Bob, sommige flessen in het water zijn antiek. Als hij dan verder orakelt dat hij op de paar gevallen betonnen palen in het water koraalriffen wil kweken, vrees ik dat Bob zijn dromen voor werkelijkheid neemt.
Bob: crisismanager of mooiprater? Eens checken of zijn hostel volgend jaar nog bestaat.

[Augustus 2023: ik lees op Trip Advisor dat het hostel nog bestaat maar ‘under New Management’. Ik vrees dat den Bob weg is.]


Dag 17                   Dinsdag 24 januari 2017             Bocas del Toro - Boquete

We zijn allemaal benieuwd naar het ontbijt vandaag. Welke oplossing heeft Bob uit zijn hoed getoverd?

We kunnen al stellen dat het ontbijt tijdig wordt opgediend … eigenhandig door Bob en zijn Panamese eega. We zien ze uit hun keuken de eieren en het brood aanrukken voor – gelukkig – slechts zeven gasten. Je ziet dat ze het niet gewoon zijn en het hapert hier en daar.
‘Where is the cook, Bob?’
Hij antwoordt ons ontwijkend. Iets van een sollicitatiegesprek deze namiddag.

Maar we zullen het nooit te weten komen want om 9u45 worden we opgepikt voor onze volgende bestemming. We varen terug van Isla Colon, langs de vele Bocas eilanden naar het vasteland. Net hetzelfde traject als tijdens de heenreis. Hier eindigt ook het meest exotische deel van onze reis, een eilandengroep met het hoogste Bounty-gehalte.

Daarna gaat het drie uren op en neer in een van, door het middengebergte van Panama met af en toe schitterende vergezichten over groene en dicht begroeide valleien in het Panamese binnenland.

De reis eindigt in het stadje Boquete, op 1.200 m hoogte omgeven door gebergten waar de flanken begroeid zijn met jungle en waar Panama’s enige en meteen hoogste vulkaan ligt: Volcano Baru (4.475 m).

Panama is zo smal dat je op de top van de vulkaan, die perfect te beklimmen valt in een dag of twee, zowel de Stille Ocean als de Atlantische Oceaan ziet op een wolkenloze dag.

In Boquete zelf is er niet zo veel te beleven. Het is terug een éénstraat-stadje waar alle verkeer door rijdt en waarlangs alle winkeltjes liggen. Rond het marktplein zijn een paar galerijen gebouwd met een binnenkoer.

De vele inwoners in traditionele klederdracht vallen ons op. De setting van het stadje is indrukwekkend maar je wandelt best een eindje de flanken van de omringende bergen op om het verkeerslawaai en de uitlaatgassen achterwege te laten.

’s Avonds laten we ons gaan in een Peruviaans restaurant ‘Case del Cusco’. Ge moet daarvoor naar Panama komen … Maar de kwaliteit van het eten is top evenals de ober Nicola, een uitgeweken Peruviaan met Italiaanse roots, met wie we de meeste leute hebben.


Dag 18                       Woensdag 25 januari 2017                       Boquete

We worden door een getatoeëerde dame van het reisbureau om 9u opgehaald in een busje om ons naar Finca Dos Jefes te voeren. De Finca is eigendom van ene Richard Lipner. Richard is een gepensioneerde Amerikaan die de verlaten koffieplantage goedkoop kon kopen na de koffiecrisis van 1997 met de intentie om er zijn oude dag rustig en in een exotische setting, door te brengen. Hij verveelde zich echter tijdens zijn pensioen (!?) en startte de plantage opnieuw op.

Het erf is 7 hectaren groot en ligt 1.400 m hoog op de flanken van het omringende gebergte. Hun koffiemerk is Cafés de la Luna.

En dan volgt door de getatoeëerde dame een beklijvend verhaal over het complexe product dat koffie heet, gevolgd door een wandeling doorheen de koffieplantage. We eindigen met het branden en het proeven van onze eigen koffie. We krijgen ons zakje gebrande koffie mee naar huis.

WAT IS KOFFIE?

Koffie is een commodity product, dit wil zeggen dat het een massaproduct is waarvan de prijs bepaald wordt door vraag en aanbod op de wereldmarkt. Die prijs schommelt elke dag.
In 1997 was de prijs zo laag dat vele koffieboeren er de brui aan gaven en de streek verlieten of serres bouwden om er andere groenten en/of fruit te oogsten aan betere prijzen. Dat jaar verloor Centraal Amerika 40% van zijn koffie capaciteit. De schuldige was Vietnam, koffiebouwer nr. 1, waarvan de VS het handelsembargo ophief en zo plots het aanbod van koffie te sterk verhoogde en de Amerikaanse en Europese markten overspoelde.
Koffie groeit als een kers aan een boom en de rijpe kers wordt donkerrood. Er zijn twee species van bomen: Arabica en Robusta. Van deze twee species bestaan meer dan 3000 variëteiten. Alle variëteiten hebben hun eigen smaak. Koffiebomen groeien enkel op zeer vruchtbare grond in een band van 20° boven en onder de evenaar. De grond is bij voorkeur vulkanisch omdat dit de meest vruchtbare is, maar toch moet je veel bijmesten, op natuurlijke wijze. Pesticiden en chemicaliën zijn uit den boze. Het klimaat moet constant zijn met veel zon en veel regen. Daarom de band van 20° boven en onder de evenaar.
Arabica groeit enkel boven de 800 m hoogte en combineert koude met regen en geeft de beste koffie. Robusta groeit lager in veel warmere streken en bevat veel cafeïne. 70% van de koffie is Arabica, 30% Robusta maar bijna elke koffie is een mengeling van deze twee species.
De maanden januari tot maart zijn de oogstmaanden en dan plukken honderden seizoenarbeiders de ‘koffiekersen’ van de bomen. Het zijn de zaden in de kers die de koffie zullen produceren. De zaden of bonen smaken zoet.

Er zijn twee belangrijke productieprocessen:

  • De droogmethode:

De koffiezaden of -bonen worden gedroogd in de zon en moeten van een vochtgehalte van 55% dalen naar 10%. Daardoor komen de overtollige lagen rond de zaden los. Dit neemt veel tijd in beslag, zeker in streken waar er een vochtig tropisch klimaat heerst. Daar kan het drogingsproces 30 tot 60 dagen in beslag nemen. Deze tijdrovende methode wordt niet zoveel meer toegepast omdat het te duur is alhoewel het de beste methode is voor de aroma van de koffie. Deze methode wordt meest in Afrika toegepast omdat daar het klimaat veel droger is en de bonen op 10 à 14 dagen droog zijn.

Op deze Finca passen ze ook de droogmethode toe ondanks het vochtige klimaat van de streek.

  • De wasmethode:

Onder hoge druk en met gebruik van veel water worden de lagen van de zaden verwijderd. Het is een snelle methode maar het vereist enorm veel zuiver water in de aanvoer en levert veel afvalwater in de afvoer zodat het rivieren verontreinigt, algen doet kweken en de vissen doet sterven wegens gebrek aan zuurstof. Dus deze methode is milieu onvriendelijk. Costa Rica is het enige land ter wereld die maatregelen genomen heeft om de milieu verontreiniging tegen te gaan.

Koffie is ook onderhevig aan ziekten veroorzaakt door insecten die gaatjes boren in de kers en er hun larven in leggen. Om bij het oogsten de geïnfecteerde kersen van de zuivere te onderscheiden, worden de pas geplukte koffiekersen in een ton met water gegoten. De kersen-met-gaatjes komen boven drijven. Ze worden verwijderd en verbrand om zeker de larven niet de kans te geven zich voort te planten.
Door de vrij intensieve en dure productiemethodes verkiezen de meeste boeren om hun koffiekersen te verkopen aan grote koffiefabrieken die ze op hun beurt verwerken volgens de wasmethode. Omdat 90% van de koffie wordt geteeld in ontwikkelingslanden, die spijtig genoeg niet genoeg geven om het milieu, wordt de goedkopere wasmethode veruit het meeste toegepast.
Eens de bonen ontdaan zijn van hun verschillende lagen volgens de droog- of de wasmethode, volgt het roosteren. Maar eerst nog dit: de lagen of pelletjes die vrijkomen via de droogmethode zijn bijproducten van de koffie en worden verkocht om … thee van te maken, thee met veel cafeïne.
Koffie en thee, hand in hand, dat wist ik niet.
De theepelletjes worden populairder met de dag zodat ze soms driemaal meer opbrengen dan koffie, het hoofdproduct. Dus schakelt men meer en meer over op de droogmethode, wat weer goed is voor het milieu.
Koffie rooster je licht (210°C), medium (222°C) of donker (235°). In alle drie de variaties gebruik je hoge temperaturen waardoor een deel van de goede eigenschappen (antioxidanten) en aroma’s verloren gaan. Tijdens het roosteren voltrekken zich 7000 chemische reacties, de suikers karamelliseren en de aminozuren komen vrij.

De grote koffieketens die wereldwijd opereren moeten voor hun klanten overal dezelfde koffie (aroma) aanbieden. Ze kopen hun koffie wereldwijd op de koffiemarkt en dus van veel verschillende koffieplantages. Daardoor moeten ze de koffiebonen donker roosteren, langer en aan hogere temperaturen om de specifieke aroma’s en eigenschappen van de verschillende koffiebonen uit te schakelen en dus een soort eenheidsworst te creëren. Maar dit is niet noodzakelijk slecht omdat deze koffie milder is qua smaak terwijl de zacht geroosterde bonen weliswaar meer aroma’s ten toon spreiden maar daardoor een meer uitgesproken smaak hebben die niet door iedereen geapprecieerd wordt. Dus welke roostermethode je ook toepast, de persoonlijke smaak van de klant geeft de doorslag.
Algemeen kan je stellen dat de commerciële koffies van de grote ketens en de supermarkten donker geroosterd worden terwijl de speciaalzaken bij dezelfde plantages kopen maar eerder licht of medium roosteren. Want koffie bevat veel aroma’s en eigenschappen en wordt beoordeeld op zoetheid, zuurheid, smaak in de mond, aroma, nasmaak en balans. Er bestaan in die sector kwaliteits- en smaak labels, uitgegeven door verenigingen van professionele proevers.

Nu een paar woorden over de economische wetmatigheden.
De boeren verkopen de koffiekersen aan de fabrieken voor gemiddeld 0,90 $ per pond; na verwerking zijn ze 3 à 4 $ per pond waard en de koffieshops kopen de koffie aan 20 $ per pond. Uit één pond koffie haal je 20 tassen die de koffieshops verkopen aan gemiddeld 3 $/EUR per kopje. Reken maar uit.

Er zijn drie verkoopkanalen:

  • Verkoop aan marktprijs (schommelt elke dag)
  • Fair Trade koffie
  • Direct Trade koffie

De Starbucks en McDonalds ketens evenals de supermarkten kopen het gros van hun koffie aan de marktprijs (goedkoopst) en een klein deel via de Fair Trade organisaties. Toch zie je hen adverteren met ‘fair trade’ en geven ze de indruk aan het publiek dat hun koffie eerlijk is. Maar dat is een beetje ‘fake’ en misleidende informatie.
Gelukkig voor de boeren beïnvloedt de publieke opinie de koffiemarkt. Meer en meer ‘fair trade’ (eerlijke handel) en ‘direct trade’ (rechtstreekse handel) vinden ingang. Bij de rechtstreekse handel benaderen de koffieshops de boeren zonder tussenpersonen en kopen er hun koffie aan zeer correcte prijzen. Zo verkoopt de Finca van Richard zijn koffie aan onder meer een paar Duitse koffieshop ketens.
Tot hier een paar wetenswaardigheden over koffie.


Dag 19                      Donderdag 26 januari 2017           Boquete - Panama City

Vandaag voert een minibusje ons naar een nabijgelegen stad David, waar we een binnenlandse vlucht nemen van één uur naar Panama City.

Terwijl Boquete, op 1.200 m hoogte gelegen, ons nog enige koelte bood, stappen we anderhalf uur later uit in het bloedhete David, gelegen in de vlakte op zeeniveau. De lokale luchthaven van David is redelijk klein maar recent en dus modern.

Panama Air brengt ons naar de hoofdstad van het land. Bij het dalen naar de tweede luchthaven van Panama City zien we duidelijk de ingang van het Panamakanaal en het sluizensyteem.

Het is opnieuw heet en ene Carlos van het reisbureau brengt ons naar het hostel met een Boliviaanse eigenaar maar met Engelse uitbaters.

Die raden ons een ‘Uber taxi’ aan om vanavond naar de Hard Rock Café te gaan, temidden het centrum van de hoofdstad, gekenmerkt door wolkenkrabbers, casino’s en grote winkelgalerijen. In één van die galerijen bevindt zich het HRC, waarvan de originele witte T-shirts met de gele zon in de M, L en XL-maat, uitgeput zijn. Het is de tweede keer in mijn reisleven dat ik een andere T-shirt (moet) kiezen. De vorige maal was in 2002 in Queenstown, Nieuw-Zeeland, voor dezelfde reden.


Dag 20                        Vrijdag 27 januari 2017           Panama City

We worden door Carlos, dezelfde zwarte medemens van gisteren, opgehaald en rijden naar het Panamakanaal, naar het uitzichtpunt aan de Miraflores sluizen.

Ik heb uitgekeken naar dit bezoek. Alles aan het Panamakanaal is legendarisch. Het is één van de beste redenen om een reis naar Centraal-Amerika te boeken. De hele wereld is afhankelijk van het project, omdat een groot deel van het intercontinentale transport er doorheen gaat.

Dagelijks varen tientallen schepen van de Caraïbische Zee via het kanaal naar de Stille Oceaan en omgekeerd. Om van de ene naar de andere kant te komen moeten ze langs verschillende sluissystemen. In Panama zijn drie punten waar je dat kunt zien. Gatun, in het noorden aan de Caraïbische Zee, en twee in de hoofdstad Panama City, Pedro Miguel en Miraflores, aan de kant van de Stille Oceaan. We bezoeken Miraflores.

Van zodra ik het ‘Welcome to the Panama Canal’ bord zie, begint mijn hart sneller te slaan. Ik ben namelijk een fan van grote industriële werken en het intrigeert me tot wat mensen en technologie in staat zijn.

Carlos had ons gisteren speciaal gevraagd een kwartier eerder te vertrekken dan de afgesproken 9u deze morgen omdat er een groot containerschip ging versast worden. Na betaling van de toegang en het beklimmen van teveel trappen, komen we op niveau 1 van het immense Visitor Centre. We zien door de grote vensters een kanjer van een boot passeren en plots kunnen we niet rap genoeg op niveau 4 zijn, waar we een onbelemmerd zicht hebben op de werking van de sluizen.

Op zo’n 50 m afstand van ons uitkijkplatform zien we een mega containerschip manoeuvreren in de sluis van 305 m lang en 33,5 m breed. Het schip heeft overschot in de lengte maar in de breedte heeft het amper een halve meter speling tussen schip en beide sluismuren.

De Amerikaanse en Panamese loodsen behoren tot de best betaalden in het land maar ze zijn dan ook verantwoordelijk voor het exact passen van de boten in de sluizen. Ze nemen daarvoor het commando van het schip over van zijn kapitein, de enige plek in de wereld waar de kapitein van een schip verplicht wordt om het bevel aan een andere persoon over te laten.

We vergapen ons aan dit containerschip hetwelk we duidelijk 13 m zien stijgen in de sluis en dan zijn weg voortzet naar het volgende sluissysteem. Ook een cruiseschip en een ander, kleiner schip maken de doortocht.

Een uur is zo voorbij en Carlos maant ons aan om in het cinemagedeelte van het Visitor Centre, een kortfilm te bekijken over de geschiedenis van het kanaal: van de bouw en het verhaal erachter.

De geschiedenis van het Panamakanaal

De Fransen begonnen eraan in 1880 maar slaagden niet in hun opzet door grondverschuivingen, weerbarstige natuurfenomenen, slechte financiën maar vooral door malariadoden onder de arbeiders. Eén derde van de arbeidskrachten werd op die manier geëlimineerd. Toen de Fransen de pijp aan Maarten gaven, namen de Amerikanen over in 1903. Het eerste wat ze deden waren de oorzaken van de malaria bestrijden en het design van het kanaal wijzigen met de bouw van sluissystemen in plaats van het graven van een doorgang van Oceaan tot Oceaan op zeeniveau. In 1914 werd het Panama kanaal officieel geopend.

Het kanaal is 82 km lang. De sluizen meten 305 m lang en 33,5 m breed. De tot dan toe breedste schepen meten 32,3 m en dus veel marge voor de loodsen is er niet. Ze worden geholpen door locomotieven die langs de kade met stalen kabels, de schepen mee in de sluizen helpen trekken. Er liggen twee sets sluizen naast elkaar. Sinds 1914 zijn meer dan één miljoen schepen door het kanaal gevaren, het miljoenste op 4 sept 2010.

In 2016 werd een derde set sluizen ingewijd na tien jaar infrastructuurwerken. De huidige megaschepen konden niet meer door de te nauwe sluizen van 1914, waardoor de nieuwe nu 427 m lang zijn, 55 m breed en 18,3 m diep. De capaciteit van het Panamakanaal is daardoor verdubbeld. De sluizen werken als liften die de schepen van zeeniveau 26 m hoger brengen naar het Gatun Lake en aan de andere kant 26 m lager brengen terug naar zeeniveau.

De kost om door het Panamakanaal te varen is niet min. Met uw plezierjacht zal je er vanaf zijn met 1.000 $ maar mega containerschepen betalen gemakkelijk 450.000 $ voor een passage. De kost wordt berekend per container aan boord. Ondanks deze hoge kost, varen er dagelijks zo’n 14.000 schepen door het kanaal: kleine, grote, supergrote en megagrote. In plaats van 3 weken onderweg via Kaap Hoorn, kunnen ze nu de overkant bereiken na één dag.

HET TRAJECT VAN EEN MEGA CONTAINERSCHIP

  • Aanvoer vanuit de Stille Oceaan van zowel de pleziervaart als het vrachtvervoer. 
  • Het reuze containerschip de 'Monrovia' vaart in de sluisgeul, de achterste stalen sluisdeuren sluiten zich.
  • De sluispompen doen hun werk en doen het waterpeil stijgen in de sluis tot op het niveau van de volgende uitvaart.
  • De voorste sluisdeuren openen zich en de Monrovia vertrekt.
  • Twee sluissystemen liggen naast elkaar want enkele honderden meters verdrop worden er nieuwe, bredere en langere sluizen gebouwd.
  • De Monrovia vaart naar het volgende sluizencomplex op zijn weg naar de Atlantische Oceaan.


Na deze duizelingwekkende ochtend, rijden we deze namiddag naar een voormalige achterstandswijk van de hoofdstad: Casco Viejo. Maar eerst doen we een ommetje langs de Mirador dijkweg, die twee kilometer lang is en vier kleine eilandjes met elkaar verbindt. De voet- en joggingpaden zijn breder dan de autobaan zelf. Het is dus niet verwonderlijk dat we hier tientallen sportieve Panamezen hun conditie zien verbeteren. De zichten naar zowel de wachtende schepen die het Panamakanaal willen invaren als de zichten op de Baai van Panama City met zijn hoogbouw zijn spectaculair.

Het centrum doet Noord-Amerikaans aan met wolkenkrabbers à la New York en de Hard Rock Café maar de sfeer is er latino en gezapig.

We keren op onze stappen terug en nemen de ringweg – op pijlers boven de Stille Oceaan – naar Casco Viejo, dat nu een trendy wijk geworden is. Tien jaar geleden ging het er hier heel anders aan toe. Gangsters zorgden voor dood en verderf en er was geen toerist die dit stadsdeel durfde te bezoeken. De gevaarlijke jongens werden uit de wijk geveegd en de oude koloniale gebouwen opgeknapt. Opmerkelijk hierbij is dat de Panamese regering de lokale inwoners subsidieerde en nog steeds subsidieert met een dubbel doel: de renovatiekost mee helpen betalen en daardoor de lokalen aanmoedigen om in de wijk te blijven wonen. De wijk heeft de status van Werelderfgoed.

We mengen ons onder de Panamezen en eten vis in één van de vele restaurantjes gelinkt aan de vismijn in deze wijk. Letterlijk, want één van de lange muren van de vismijn doet dienst als doorgeefluik van de vis aan de keukens van de eetstandjes. Maar hoe leuk het ook is om eens de lokale pot te proeven, het lawaai van de babbelende klanten en van het verkeer in combinatie met leurders, maken het niet direct een aangename plek om te vertoeven.

Na de late lunch laten we ons verloren lopen in de smalle straatjes van deze koloniale wijk met prachtig gerestaureerde gebouwen en kerkjes maar ook met nog veel gevels in de steigers. Zo lopen we langs een rij gebouwen waarvan alleen de gevels nog rechtstaan. Bomen planten groeien er door de ramen. Hier moet de renoverende mens de woekerende natuur nog overwinnen. Ik vermoed dat binnen vijf à tien jaar, als de wijk volledig gerestaureerd zal zijn, dit een toeristische voltreffer wordt. Ook van hieruit zijn de zichten op de skyline van Panama City uitstekend. Het is eigenlijk zo dat je vanaf tientallen plekken in en rond de stad waanzinnige foto’s kunt maken van de skyline.

Dag 21                         Zaterdag 28 januari 2017          Panama City

Vandaag keren we huiswaarts. Onze vlucht is pas deze avond dus spenderen we deze ochtend in de stad. We laten ons afzetten aan de andere kant van Panama Baai en keren te voet terug langs de dijk met zicht op de Stille Oceaan. Echter geen zandstranden, maar een jachthaven met boten in het water … en afgedankte boten op een verdroogd gedeelte van de haven. Het wandelpad op de dijk is breed en geschikt voor joggers en fietsers maar spijtig genoeg vlak naast een drukke avenue.

We laten ons overhalen door de vrouwen om naar de grootste mall van de stad te gaan: Albrook Mall. We dwarsen de stad in een taxi en zien – éénmaal weg van de glamour van de wolkenkrabbers en de jachthavens – achtergestelde wijken met enge straten, armzalige woningen in vuile appartementsblokken, was die te drogen hangt op de balkons, vuiligheid langs de weg.

Maar plots verschijnt Albrook Mall en de omgeving lijkt opgeklaard.
Het is 15u als we worden opgehaald en naar de internationale luchthaven gebracht, anderhalf uur rijden.


Dag 22                            Zondag 29 januari Landen te Brussel

Vanwege het uurverschil landen we een dag later in Brussel alwaar Arnotaxi van zijn woord is en ons opwacht aan de Java koffiekiosk in Zaventem. Het is vandaag ook wereldkampioenschap veldrijden en tijdens de rit naar huis zien we op de iPad en de smartphone hoe Wout Van Aert naar de titel fietst, na ongelofelijk veel platte banden van zijn collega’s, Mathieu Van der Poel incluis.

 

Print Friendly and PDF

 

 

 

 

Plaats een Reactie

 

      
This site is only viewable in landscape mode !
Session Tracking